اختلافات سیاسی نباید سیستم‌هایی را که اقتصاد جهانی را حفظ می‌کنند، فلج کند، به همین دلیل است که تورکیه از این ابزارها استفاده میکند واین کشور همواره در تلاش است تا دیپلوماسی پایدار را تضمین کند و از مالکیت منطقوی خود محافظت نماید.»
وزیر امور خارجه فیدان در جلسه‌ای تحت عنوان «جیئوپولیتیک جدید اتصال: مسیرهای بحری، تنگنا ها و راهروها» در چارچوب مجمع جهانی TRT 2026 که امسال برای دهمین بار در مرکز کنگره استانبول با موضوع «جهانی غیرمتمرکز: وقتی قوانین غیرقابل نفوذ هستند، چه کسی رهبری میکند ؟» برگزار شد، سخنرانی کرد.
وزیر فیدان با اظهار اینکه، تورکیه مسئولیت پویایی سیاسی در منطقه را بر عهده می‌گیرد، گفت: «سیاست‌های توسعه‌طلبانه اسرائیل، ادامه تجاوز آن به کشورهای همسایه و قتل عام در غزه متأسفانه مسائلی هستند که به اندازه کافی به آنها اهمیت داده نمی‌شود.»
فیدان با اشاره به لزوم پرداختن به ریشه مشکلات و تأکید بر اینکه مسیرهایی که اقتصاد جهانی به آنها وابسته است در معرض خطر هستند، ادامه داد:
«این چالش بُعد دیگری نیز دارد. از آنجایی که به هم پیوستگی جهانی وجود دارد، افزایش تنگناها نیز وجود دارد، مسیرهای انرژی و حمل و نقل در حال کاهش هستند و بنابراین یک آسیب‌پذیری ساختاری پدیدار می‌شود. یک مسیر کشتیرانی نمی‌تواند به یک مسیر جنگی تبدیل شود، همانطور که در بحیره ای سیاه دیده‌ایم. یک خط لوله انرژی نباید به صفت ابزاری برای فشار سیاسی استفاده شود. یک تنگنا می‌تواند زنجیره‌های تأمین را مختل کند و اقتصاد هزاران کیلومتر دورتر را تحت تأثیر قرار دهد.»
فیدان با اشاره به اینکه در چنین شرایطی، به هم پیوستگی می‌تواند به یک نگرانی استراتژیک تبدیل شود، اظهار داشت: «کشورها به طور طبیعی سعی می‌کنند از دسترسی خود به مسیرهای ضروری، بازارها و منابع محافظت کنند. وقتی این دسترسی غیرضروری شود، خطرات استقلال جای خود را به ناامنی و رقابت می‌دهد که ما نباید ما اجازه این کار را بدهیم.»
«ما باید با متنوع‌سازی کریدورها و تقویت زنجیره‌های تأمین جهانی، دسترسی را افزایش دهیم.»
فیدان با تأکید بر اینکه انتخاب نباید بین امنیت اقتصادی و اتصال بیشتر باشد، اظهار داشت: «اتصال نیز نباید به صفر کاهش یابد. الزام استراتژیک در اینجا باید تنوع بخشیدن به اتصال، مقاوم‌تر و فراگیرتر کردن آن باشد. این امر دو اولویت را برجسته میکند: اول، تقویت مسیرهای موجود، که می‌توان با اجرای ترتیبات امنیتی مؤثر و تقویت نهادها به آن دست یافت. ما باید با تنوع بخشیدن به این کریدورها و تقویت زنجیره‌های تأمین جهانی، دسترسی را افزایش دهیم.»
فیدان خاطرنشان کرد که تنوع‌بخشی در مورد ایجاد گزینه‌ها و کاهش آسیب‌پذیری است و افزود: «تورکیه کاملاً از این دیدگاه حمایت میکند. ما فقط موقعیت جغرافیایی خود را منحیث پلی بین قاره‌ها قرار نمی‌دهیم. ما معتقدیم که مسئولیت استراتژیک داریم. به این ترتیب، ما معتقدیم که در ایجاد محیطی متصل‌تر، امن‌تر و مرفه‌تر نقش داریم. جغرافیا فرصت‌هایی را ایجاد میکند، اما چشم‌انداز، زیربنا‌ها و دیپلوماسی همان چیزی است که این را به واقعیت تبدیل میکند، آنچه این پتانسیل را به یک ارزش استراتژیک بزرگتر تبدیل میکند.»
فیدان با تأکید بر اینکه کریدور میانی یکی از نکات کلیدی این چشم‌انداز است، ادامه داد: «این کریدور یک مسیر تجاری و حمل و نقل بسیار مهم در جاده‌ای که از قفقاز جنوبی تا تورکیه امتداد دارد، ایجاد میکند. تنوع‌بخشی به مسیرها به یک ضرورت استراتژیک تبدیل می‌شود. یکی دیگر از پروژه‌های خوب، اتصال خلیج فارس به اروپا از طریق عراق و تورکیه است. بنابراین، ما همچنین در تلاش برای افزایش و تنوع‌بخشی به سبد انرژی خود هستیم.»
فیدان با اشاره به اینکه این ابتکارات فقط پروژه‌های زیربنایی مجزا نیستند، افزود: «اینها سنگ بنای یک معماری اتصال گسترده‌تر هستند. این امر فرصت‌هایی را در مناطق ایجاد میکند و امکان به اشتراک گذاشتن مزایای استراتژیک را فراهم میکند. استقلال اقتصادی، همراه با همکاری سیاسی، واقعاً می‌تواند بهره‌وری را فراهم کند.»
«حتی در سخت‌ترین شرایط، می‌توانیم از طریق تعامل دیپلوماتیک و گفتگو در سطح بالا، راه‌حل‌های ارزشمندی ارائه دهیم.»
فیدان با بیان اینکه زیربنا‌ها به تنهایی نمی‌توانند اتصال را تضمین کنند، گفت: «مسیرها باید محافظت شوند. درگیری‌ها باید محدود شوند. اختلافات سیاسی نباید سیستم‌هایی را که اقتصاد جهانی را حفظ می‌کنند، فلج کند. به همین دلیل است که تورکیه از این ابزارها استفاده میکند. این کشور در تلاش است تا دیپلوماسی پایدار را تضمین کند و از مالکیت منطقوی محافظت کند.»
فیدان خاطرنشان کرد که ابتکار تورکیه در بحیره ای سیاه، دیپلوماسی پایدار و محافظت از محموله‌های کالاهای اساسی غذایی را تضمین میکند و افزود: «حتی در سخت‌ترین شرایط، می‌توانیم از طریق تعامل دیپلماتیک و گفتگوی سطح بالا، راه‌حل‌های ارزشمندی ارائه دهیم. ما با تلاش برای افزایش راه‌حل‌های دیپلماتیک، در تلاش برای حل مشکلاتی هستیم که باعث بی‌نظمی می‌شوند.»
فیدان با بیان اینکه کشورهای منطقه نیز در تلاش برای مقابله با تهدیدات مشترک هستند، گفت: «اتحاد دفاعی مکه، تورکیه، عربستان سعودی و پاکستان را در زمینه دفاع جمعی گرد هم می‌آورد.»
فیدان همچنین به موضوع مجمع جهانی TRT 2026 با عنوان «جهانی غیرمتمرکز: وقتی قوانین نفوذ ناپذیر می‌شوند، کی رهبری میکند ؟» اشاره کرد. او با اشاره به این موضوع گفت: «رهبری جهانی لزوماً نباید در یک مرکز واحد متمرکز باشد. اقتدار مرکزی در حال توسعه در اینجا می‌تواند از طریق تقسیم مسئولیت جمعی حاصل شود. با این روحیه، زمان آن رسیده است که تورکیه یک ابتکار جهانی را در نظر بگیرد. چنین ابتکاری، به ویژه برای تقویت ارتباط بین‌المللی، می‌تواند کشورها را در مناطق مختلف به سمت یک هدف مشترک گرد هم آورد.»
فیدان با اشاره به اینکه ساختارهای نهادی نباید صرفاً برای خودشان وجود داشته باشند، اظهار داشت: «در چارچوب مسئولیت‌های مشترک و برای نتایج ملموس، تورکیه آماده است تا با همه شرکایی که این دیدگاه را دارند، همکاری کند. هدف ما باید روشن باشد؛ این ارتباط متقابل باید به یک اولویت استراتژیک تبدیل شود. برای امنیت جمعی، برای رفاه مشترک و برای صلح پایدار. این رهبری است که زمان ما می‌طلبد و این مسئولیتی است که تورکیه آماده است تا آن را بر عهده بگیرد.»
